Het Bureau Ontnemingswetgeving Openbaar Ministerie (BOOM) heeft als taak om ervoor te zorgen dat criminele winsten worden afgenomen. Het OM kan bij de start van een onderzoek beslag (laten) leggen op het criminele vermogen, zodat de criminele winst na veroordeling daadwerkelijk in de staatskas vloeit. Naast de primaire taak om criminele winsten af te nemen, heeft het BOOM de rol om opgebouwde kennis en ervaring over de ontnemingswetgeving te delen met justitiële ketenpartners zoals bijvoorbeeld politie, in binnen- en buitenland, en andere OM-onderdelen. In 2008 is voor ruim 23,4 miljoen euro aan opgelegde ontnemingsmaatregelen geïncasseerd van veroordeelde criminelen.
De criminele winst kan vele vormen aannemen, zoals huizen, bedrijfspanden, exclusieve auto’s en boten, royale bankrekeningen, kunst, antiek of sieraden. Het BOOM is in Nederland actief, maar opereert ook internationaal. Veel crimineel vermogen zit in het buitenland. Daarom voert het BOOM ook veel onderzoeken uit met een grensoverstijgend karakter. Indien mogelijk wordt er beslag gelegd. Het BOOM beheert ter waarde van circa 550 miljoen euro beslag.
Het BOOM werkt in Nederland intensief samen met ketenpartners zoals de arrondissements- en ressortsparketten, de politie, de FIOD en het Centraal Justitieel Incasso Bureau. Buitenlandse ontnemingsonderzoeken voert het BOOM uit in samenwerking met een omvangrijk internationaal netwerk (Europol, Eurojust en Carin; Camden Assets Recovery Interagency Network) waaronder buitenlandse ministeries en overkoepelende organisaties zoals ambassades. Daarnaast is het BOOM benoemd tot ‘contactpoint’ voor de internationale rechtshandhavers.
Bij het BOOM werken officieren van justitie die complexe ontnemingszaken behandelen. Zij laten zich ondersteunen door civiel juridische en internationaal juridische adviseurs, parketsecretarissen, accountants, vermogenstraceerders en een administratieve en ondersteunende bedrijfsvoeringstaf. In totaal werken er 85 medewerkers bij het BOOM.
Sinds enige jaren wordt er voor de aanpak van criminaliteit meer capaciteit voor het afnemen van crimineel vermogen bij de opsporing en het OM ingezet. Zo ook bij het BOOM. De cijfers van de afgelopen jaren tonen aan dat dat loont. In 2008 vloeide er een bedrag van 23,4 miljoen euro criminele winst terug in de staatskas, terwijl dat in 2003 nog maar 10 miljoen was. Het Kabinet biedt via het Ministerie van Justitie middelen om de georganiseerde criminaliteit landelijk en internationaal nog beter te bestrijden. Mogelijk leidt dat in de toekomst tot verdere uitbreiding van het BOOM.
Wanneer in een strafzaak van een eerstelijnsparket ook ontnomen wordt en een schikking wordt overwogen, kan het BOOM de onderhandelingen voor de schikking volledig voor zijn rekening nemen. Een ontnemingsschikking is mogelijk als onderdeel van een transactie, waarbij de ontneming tegelijkertijd meegenomen wordt. We noemen dat een transactie met ontnemingscomponent. Maar ook wanneer een strafzaak al is afgedaan kan in de ontnemingszaak geschikt worden. Op verzoek en onder verantwoordelijkheid van de officier van justitie van het parket gaat veelal een civiel jurist van het BOOM samen met een accountant van het BOOM in gesprek met de raadsman over het te betalen bedrag. Tijdens die bespreking(en) worden de uitgangspunten van de berekening van het wederrechtelijk voordeel besproken. Op basis van de uitgewisselde argumenten wordt getracht om tot overeenstemming te komen over het bedrag van de schikking. Bij de totstandkoming van de schikking kunnen ook overwegingen als procesrisico en kostenbesparing van de gerechtelijke procedure een rol spelen. De schikking kan dienen ter gehele of gedeeltelijke ontneming van het wederrechtelijk verkregen voordeel. Een schikking heeft alleen betrekking op de ontnemingszaak, niet op de strafzaak.