Voorwoord
In FP-sanctiezaken komen macht, invloed en grote financiële belangen samen
In deze editie van Opportuun staan we uitgebreid stil bij de aanpak van sanctiezaken. Die zaken kunnen niet los worden gezien van de tijd waarin we leven. Een tijd waarin internationale spanningen steeds nadrukkelijker doorklinken in onze samenleving en daarmee ook in ons werk.
Beeld: © OM
Michiel Zwinkels
Het wereldtoneel wordt in toenemende mate gekenmerkt door mensen en regimes die handelen vanuit machtsdenken. Het is een begrip dat al jaren herkenbaar klinkt in de context van Rusland. De onrechtmatige inname van de Krim, inmiddels ruim tien jaar geleden, was daar een duidelijk signaal van. Met de oorlog die nu al jaren in Oekraïne woedt, is dat machtsdenken verder bevestigd. En niet alleen in Oekraïne, maar ook elders zien we ontwikkelingen waarbij er zonder rechtsgrond wordt gehandeld. Wanneer staten zonder rechtsgrond een ander land kunnen binnenvallen, komt het internationale recht onder druk te staan. Dat leidt wereldwijd tot spanningen en onzekerheid, en uiteindelijk tot een gevoel van onveiligheid. Mensen gaan handelen vanuit angst en angst is zelden een goede raadgever.
Tegen die achtergrond opereren wij bij het Functioneel Parket vrijwel dagelijks in een speelveld waarin macht, invloed en grote financiële belangen samenkomen. In sanctiezaken, maar ook bij grootschalige fraude-, corruptie- en milieuzaken, treffen wij regelmatig personen en organisaties die beschikken over aanzienlijke middelen en invloed. Dat heeft invloed op de ontwikkeling van een zaak, maar dat heeft ook invloed op onze mensen. Het vraagt om een lange adem, om expertise en om samenwerking, maar bovenal om een consequente magistratelijke houding. Niet de positie van de verdachte is bepalend, maar het recht.
Parallel aan deze internationale ontwikkelingen zien we dat wereldwijd ook de rechtsstaat onder druk staat. Onafhankelijke instituties worden ter discussie gesteld en regels worden opgerekt of genegeerd. Dat maakt juist onze rol relevanter. In tijden van onzekerheid verwacht de samenleving dat instituties betrouwbaar, voorspelbaar en standvastig zijn. Die rol is wat mij betreft niet alleen weggelegd voor het Openbaar Ministerie, maar voor alle instituties die samen de rechtsstaat vormen. Die rol moeten we pakken door niet mee te bewegen met de politieke wind of de waan van de dag. Die rol moeten we pakken door zorgvuldig, onafhankelijk en zichtbaar te handelen binnen de kaders van de wet.
Veel leesplezier!
Michiel Zwinkels, hoofdofficier van justitie, Functioneel Parket