Beslissing: 9 december 2025 AP Noord-Holland
Categorie luchtvaartzaak: Onbemande luchtvaart
Formele relaties: ELOM:2025:051
Inhoudsindicatie: Bedrijfsmatige dronevluchten boven bijeenkomsten van mensen tijdens de huldiging van een voetbalclub. Bij de vluchten werd niet voldaan aan de voorwaarden voor de open categorie, waardoor de vluchten in de specifieke categorie vielen. De exploitant beschikte niet over de vereiste exploitatievergunning. Op beide drones ontbrak bovendien het exploitantennummer. Transactie € 2.200,--.
Beslissing OM
in de zaak tegen een exploitant van een drone, hierna de verdachte A.
Aanleiding onderzoek
Het onderzoek in deze zaak is gestart naar aanleiding van waarnemingen van drones door het droneteam [aanduiding droneteam].
Verdenking strafbaar feit
Overtreding van art. 5 lid 1 Verordening 2019/947 (het niet voldoen aan een of meer voorwaarden voor de open categorie en het zodoende uitvoeren van vluchten in de specifieke categorie zonder de vereiste vergunning) en art. 14 lid 8 Verordening 2019/947 (het niet aanbrengen van het exploitantennummer op de drones).
Feiten en omstandigheden
Op grond van het onderzoek kan worden vastgesteld dat verdachte B, als piloot op afstand voor verdachte A, op [datum] 2025 in [plaats] rondom de huldiging van voetbalclub [voetbalclub] met twee drones heeft gevlogen. Het betrof een DJI Mavic 3 Pro en een DJI Mini 3 Pro.
Medewerkers van het droneteam van de politie zagen de DJI Mavic 3 Pro vliegen nadat de spelers en staf van [voetbalclub] in een open bus waren gestapt. Zij zagen dat de drone op een hoogte van ongeveer vijf meter boven een bijeenkomst van mensen vloog. Met behulp van hun eigen drone zagen zij dat de bestuurder van de DJI Mavic 3 Pro een blauw voetbalpershesje droeg. Deze bestuurder bleek verdachte B te zijn.
Kort daarna zagen de medewerkers van het droneteam de DJI Mini 3 Pro vliegen. Deze drone cirkelde veelvuldig rond de open bus. Volgens de medewerkers stonden tientallen mensen onder de drone, die op dat moment op een hoogte van maximaal vijf meter vloog. De drone vloog boven de bijeenkomst van mensen en de open bus in de richting van het terrein waar de huldiging plaatsvond. Daar vloog de drone op ongeveer tien meter hoogte boven de aanwezige mensenmenigte en vervolgens in de richting van het podium. Op datzelfde moment vloog een andere DJI Mini boven de menigte. Beide drones naderden elkaar tot op enkele meters en dreigden met elkaar in botsing te komen. Vanaf de locatie waar verdachte B zich bevond, kon hij de DJI Mini 3 Pro niet voortdurend in het zicht houden.
Toen verdachte B werd staande gehouden, bleek hij niet over een perskaart te beschikken. Nadat hem was meegedeeld welke overtredingen de politie had geconstateerd en dat hij niet tot antwoorden verplicht was, verklaarde hij onder meer dat de DJI Mavic 3 Pro eigendom was van zijn videoproductiebedrijf, verdachte A. De DJI Mini 3 Pro was eigendom van [betrokkene], die deze drone voor de vluchten ter beschikking had gesteld.
Op geen van beide drones was het exploitantennummer aangebracht. Hoewel verdachte B ter plaatse geen vliegbewijs kon tonen, bleek uit het RDW-register dat hij beschikte over een bewijs van voltooiing voor A1/A3 van de open categorie en over vaardigheidsbewijzen voor A2 van de open categorie en de specifieke categorie. Verdachte A beschikte niet over een exploitatievergunning voor het vliegen in de specifieke categorie.
Tijdens zijn verhoor op [datum] 2025 heeft verdachte B verklaard dat zijn videoproductiebedrijf door [voetbalclub] was ingehuurd om beelden van de huldiging te maken. Ook het blauwe hesje had hij van [voetbalclub] gekregen. Hij verklaarde dat hij zich had laten meeslepen door het feestgedruis. Wel had hij bewust gekozen tussen een zwaardere en een lichtere drone om de risico's zoveel mogelijk te beperken. In de haven had hij de DJI Mavic 3 Pro gebruikt en daarna was hij overgeschakeld op de DJI Mini 3 Pro. Hij erkende dat hij onvoldoende afstand had gehouden van de aanwezige mensen en van een andere drone. Achteraf gezien had hij naar eigen zeggen ook met een waarnemer moeten vliegen. Het aanbrengen van het exploitantennummer op de DJI Mavic 3 Pro was er volgens verdachte B bij ingeschoten; inmiddels had hij dit alsnog gedaan. Ten aanzien van de DJI Mini 3 Pro, die eigendom was van [betrokkene], verkeerde hij naar eigen zeggen ten onrechte in de veronderstelling dat daarvoor geen registratieplicht gold.
Overwegingen omtrent het bewijs
Op grond van het voorgaande stelt het OM vast dat verdachte B als piloot op afstand voor verdachte A, de exploitant van de vluchten, met de drones heeft gevlogen en daarbij niet aan alle voorwaarden voor het vliegen in de open categorie heeft voldaan. De drones zijn niet op veilige afstand van mensen gehouden en met beide drones is boven een bijeenkomst van mensen gevlogen. De DJI Mini 3 Pro is bovendien niet voortdurend in het zicht gehouden, terwijl deze drone niet in follow-me-modus vloog en geen gebruik werd gemaakt van een waarnemer. De vluchten vielen daardoor in de specifieke categorie. Voor deze vluchten was een exploitatievergunning vereist. Verdachte A beschikte niet over een dergelijke vergunning.
Daarnaast stelt het OM vast dat op geen van beide drones het exploitantennummer was aangebracht.
Beslissing
Op grond van het voorgaande kan naar het oordeel van het OM worden vastgesteld dat onder verantwoordelijkheid van verdachte A twee dronevluchten in de specifieke categorie zijn uitgevoerd zonder de vereiste exploitatievergunning en dat op geen van beide drones een exploitantennummer was aangebracht.
De Richtlijn voor strafvordering luchtvaartwet- en regelgeving hanteert voor het zonder exploitatievergunning vliegen in de specifieke categorie een boete van € 250,-- als uitgangspunt. Daarbij is vermeld dat maatwerk is geboden vanwege de verschillende voorwaarden voor de open categorie die kunnen zijn overtreden. Deze zaak geeft aanleiding tot dergelijk maatwerk. Met twee drones is boven bijeenkomsten van mensen gevlogen en een van de drones is bovendien niet voortdurend in het zicht gehouden.
Voor het uitvoeren van een vlucht met een drone waarop het exploitantennummer niet is aangebracht, geldt een boete van € 100 als uitgangspunt.
In strafverhogende zin houdt het OM er rekening mee dat de vluchten bedrijfsmatig en daarmee vanuit een financieel motief zijn uitgevoerd. Verdachte A is een professionele exploitant en van een professionele gebruiker mag worden verwacht dat deze bekend is met de toepasselijke wet- en regelgeving. Bovendien heeft verdachte A door zonder exploitatievergunning te vliegen niet de kosten hoeven maken die met het verkrijgen daarvan zijn gemoeid.
Mede gelet op de ernst en omstandigheden van de overtredingen en op vergelijkbare zaken acht het OM een boete van € 2.000,-- passend voor het uitvoeren van de vluchten zonder exploitatievergunning en een boete van € 200,-- voor het ontbreken van het exploitantennummer op de drones. Dit is vertaald in een transactievoorstel van in totaal € 2.200,--. Verdachte A heeft dit voorstel geaccepteerd.