Het Openbaar Ministerie (OM) in Noord-Nederland heeft een taakstraf van 100 uur geëist tegen een 55-jarige man uit Hoogeveen. Het OM vindt dat hij op 23 augustus 2024 in Ruinerwold als politieambtenaar op een zodanige manier geweld heeft gebruikt dat dit strafbaar is. Hem wordt verweten dat hij niet conform de geweldsinstructie voor politieambtenaren een wapenstok heeft ingezet.
Volgens de officier van justitie heeft de verdachte vijf keer een vrouw met een wapenstok geslagen, waarbij zij op haar hoofd en haar onderarm werd geraakt. Zij liep daardoor ernstig letsel aan haar onderarm op. Ook heeft hij drie andere personen verwond door hen te slaan met die wapenstok. Dit terwijl er in de ogen van het OM geen sprake was van situatie waarbij deze mate van toepassing van geweld te rechtvaardigen was.
Stroef
De verdachte was samen met een collega ter ondersteuning aanwezig van BOA’s. Dit vanwege een controle vanwege een lopende vergunningaanvraag en signalen dat er niet conform de regels feesten zouden worden georganiseerd. De politieambtenaren waren meegevraagd, omdat volgens de BOA’s het contact met de bewoners eerder stroef verliep. De bewoners gaven overigens aan dit contact anders te hebben beleefd.
Op de betreffende avond begint het gesprek tussen de BOA’s en de bewoners nog enigszins vriendelijk. De sfeer slaat echter snel om, als één van de bewoners een opmerking maakt over de vele handhavers op zijn perceel. Daarna worden er onvriendelijkheden uitgewisseld en ontstaan er handtastelijkheden.
Klappen
In deze situatie zegt de politieambtenaar plots twee keer “gaan we geweld gebruiken?”. Dit terwijl er op dat moment geen geweld gebruikt wordt. Daarna slaat hij de vrouw en telt daarbij hardop bij het uitdelen van de eerste vier klappen. De vrouw krijgt uiteindelijk vijf klappen. Als een van de familieleden er tussen probeert te komen krijgt die ook twee klappen. Twee andere familieleden krijgen ook een tik. “Van fysiek geweld en/of verzet is van de zijde van de bewoners nauwelijks sprake”, aldus de officier van justitie.
Escaleren
Het OM moet in deze situatie, op basis van een feitenonderzoek van de afdeling Veiligheid, Integriteit en Klachten (VIK) van de politie, beoordelen of de wapenstok mocht worden gebruikt en of dat op een rechtmatige wijze is gebeurd. In de ogen van de officier is het zeer de vraag of de wapenstok überhaupt mocht worden gebruikt. Maar het was zeker niet geoorloofd om er in deze situatie tien keer mee te slaan.
Hij vindt bovendien dat het gedrag van de verdachte in deze situatie vanaf het begin niet de-escalerend, maar escalerend is geweest. Van gepast geweld was nooit sprake: “Alles wat in de buurt komt, dan wel waar hij zelf in de buurt komt, krijgt klappen. Zelfs als de houding van de geslagene is om zichzelf te beschermen of helemaal niks doet. Hij gaat dus ook door als er daartoe geen enkele aanleiding is.”
Anders
De verdachte heeft in de verhoren en ook op zitting duidelijk gemaakt dat hij vindt dat hij correct heeft gehandeld. Ook na het zien van de beelden. De officier van justitie ziet dat anders en vindt dat hij een fout heeft gemaakt. “Als je kijkt naar de beelden, dat zou ik verwachten dat hij als eerste roept: dit had ik anders moeten doen.”
Strikte grenzen
Tot slot. De politie heeft het geweldmonopolie. Zij mogen daarbij binnen strikte grenzen van hun wapenstok gebruik maken. “Het is belangrijk dat met het gebruik van de wapenstok ook verantwoording wordt afgelegd,” zegt de officier van justitie. “Ook als het gaat soms om moeilijke omstandigheden waaronder de politie moet optreden. De openbare zitting is daarvoor de juiste plaats.”
De blauwe kamer van de rechtbank Midden-Nederland doet over een maand uitspraak.
